Học công nghệ thời AI: Đại học không thể chỉ dạy code

“Đào tạo công nghệ hôm nay cần vượt ra khỏi lối dạy cũ”, TS. Lê Đình Phong – Trưởng khoa Khoa Công nghệ Đại học Hoa Sen (HSU) nhận định. Trong bối cảnh AI đang làm thay đổi mạnh mẽ thị trường lao động, người học công nghệ hôm nay cần nhiều hơn kỹ năng lập trình: đó là tư duy hệ thống, khả năng ứng dụng, năng lực tự học và thích ứng dài hạn.

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo ra những thay đổi sâu rộng trong lĩnh vực công nghệ thông tin, buộc người lao động và cả các trường đại học phải điều chỉnh cách đào tạo.

Trước áp lực từ thực tiễn doanh nghiệp và tốc độ phát triển của công nghệ, nhiều cơ sở giáo dục đã chuyển hướng, từ việc thay đổi phương pháp giảng dạy đến cập nhật nội dung chương trình, nhằm giúp sinh viên thích ứng với thị trường lao động liên tục biến động.

Không thể dạy theo lối mòn

Trong bối cảnh AI ngày càng hiện diện sâu trong mọi khâu của ngành Công nghệ thông tin, việc đào tạo theo lối cũ nặng lý thuyết, nhẹ thực hành đang dần bộc lộ hạn chế. TS Lê Đình Phong – Trưởng khoa Khoa Công nghệ HSU cho biết các trường, đặc biệt là khối tư thục, đã có những thay đổi rõ rệt trong vài năm gần đây để bắt kịp nhu cầu thực tiễn.

Một trong những chuyển biến đáng chú ý là áp dụng mô hình học theo dự án (project-based learning). Thay vì thi cử hay làm bài tập lý thuyết, sinh viên được yêu cầu phát triển sản phẩm cụ thể, giải quyết bài toán thực tế. Mỗi môn học không còn kết thúc bằng bài kiểm tra, mà bằng một dự án hoàn chỉnh, phản ánh khả năng ứng dụng kiến thức vào thực tiễn.

Song song đó, việc sử dụng các công cụ AI trong học tập không còn bị hạn chế mà được khuyến khích. Đây được xem là bước đi phù hợp với thực tế doanh nghiệp, nơi AI đã trở thành công cụ phổ biến. Tuy nhiên, các trường vẫn giữ nguyên tắc đánh giá dựa trên tư duy và nền tảng kiến thức của sinh viên, nhằm tránh tình trạng lệ thuộc vào công nghệ.

Theo TS Lê Đình Phong, việc thay đổi phương pháp giảng dạy không đồng nghĩa với việc xem nhẹ kiến thức nền tảng. Ngược lại, các môn học cơ sở ngành như cấu trúc dữ liệu, giải thuật hay lập trình vẫn đóng vai trò cốt lõi. Đây là “xương sống” giúp sinh viên hiểu sâu vấn đề, phân tích và tối ưu sản phẩm, thay vì chỉ dựa vào AI để tạo ra kết quả bề mặt.

“Cho dù chương trình đào tạo có thay đổi đến đâu, nền tảng vẫn là yếu tố quyết định để sinh viên đi xa và bền vững trong ngành”, TS Lê Đình Phong nhấn mạnh.

Bên cạnh đổi mới trong lớp học, nhiều trường còn triển khai các mô hình hỗ trợ như mentoring và các cuộc thi công nghệ. Việc mời cựu sinh viên giàu kinh nghiệm tham gia hướng dẫn giúp sinh viên tiếp cận gần hơn với thực tiễn doanh nghiệp, đồng thời phát triển kỹ năng cá nhân.

Trong khi đó, các sân chơi như cuộc thi lập trình ứng dụng AI (vibe coding) tạo điều kiện để sinh viên thử nghiệm, sáng tạo và rèn luyện khả năng giải quyết vấn đề trong môi trường áp lực cao.

Sinh viên cũng cần thích nghi

Không chỉ chương trình đào tạo thay đổi, chính sinh viên cũng phải thích nghi với nhịp độ phát triển nhanh của công nghệ. Theo ông Christian Nguyen, sinh viên công nghệ thông tin cần thay đổi tư duy, coi AI là công cụ hỗ trợ thay vì mối đe dọa.

Hiện nay, nhiều nền tảng AI vẫn được cung cấp miễn phí hoặc với chi phí thấp, giúp người dùng rút ngắn đáng kể thời gian và công sức trong các tác vụ như dịch thuật, thiết kế hay lập trình. Việc khai thác hiệu quả các công cụ này có thể trở thành lợi thế cạnh tranh rõ rệt, đặc biệt với sinh viên và người mới đi làm.

Nhìn chung, lợi thế lớn nhất mà AI mang lại là giúp người làm công nghệ tối ưu hóa nguồn lực và phát huy điểm mạnh. Thay vì phải dàn trải nhiều kỹ năng, người học có thể tập trung phát triển thế mạnh cá nhân, đồng thời sử dụng AI để hỗ trợ các khâu còn lại.

Trong khi đó, TS Lê Đình Phong cho rằng trong thời đại AI, việc tự học và liên tục cập nhật kiến thức trở thành yêu cầu bắt buộc.

Việc tham gia các dự án thực tế, kể cả thông qua thực tập, kiến tập nghề nghiệp, cũng được xem là cách hiệu quả để sinh viên hòa mình vào môi trường công nghệ đang vận động nhanh chóng. Những trải nghiệm này không chỉ giúp nâng cao kỹ năng mà còn tạo lợi thế khi xây dựng hồ sơ nghề nghiệp sau khi ra trường.

Bên cạnh đó, đại diện khoa Công nghệ thông tin cũng nhấn mạnh vai trò của kỹ năng tự học và ngoại ngữ, đặc biệt là tiếng Anh, trong việc tiếp cận tri thức toàn cầu. Trong bối cảnh công nghệ thay đổi từng ngày, nhà trường chỉ có thể cung cấp nền tảng, còn quá trình cập nhật kiến thức phụ thuộc phần lớn vào người học.

Một xu hướng quan trọng khác là phát triển kiến thức liên ngành. Công nghệ thông tin ngày càng trở thành công cụ nền tảng cho nhiều lĩnh vực, từ tài chính, y tế đến giáo dục. Do đó, việc kết hợp hiểu biết công nghệ với kiến thức ở các lĩnh vực khác sẽ giúp sinh viên tạo ra những sản phẩm và giải pháp có giá trị thực tiễn cao hơn.

“Trong kỷ nguyên AI, yếu tố quyết định không còn nằm ở việc viết được bao nhiêu dòng code, mà là năng lực tư duy. Trong khi AI có thể hỗ trợ phần lớn công việc kỹ thuật, con người vẫn giữ vai trò trung tâm ở khâu thiết kế hệ thống, xây dựng kiến trúc và định hướng giải pháp”, TS Lê Đình Phong nhấn mạnh.

5 hướng học công nghệ nổi bật tại HSU cho thí sinh2K8

Tại Đại học Hoa Sen (HSU), nhóm ngành Công nghệ hiện đào tạo 5 hướng học nổi bật gồm: Công nghệ thông tin, Trí tuệ nhân tạo (AI), An ninh mạng, Kỹ thuật phần mềm và Kiểm thử phần mềm.

Đây là nhóm ngành dành cho những bạn trẻ yêu công nghệ, thích sáng tạo, muốn làm chủ xu hướng số và sớm xây dựng lợi thế nghề nghiệp trong thời đại AI. Điểm mạnh của HSU là chương trình học được thiết kế theo hướng thực tiễn – linh hoạt – bám sát nhu cầu tuyển dụng.

Mỗi ngành mở ra một lộ trình phát triển rõ ràng: từ lập trình, dữ liệu, trí tuệ nhân tạo, bảo mật hệ thống đến phát triển và kiểm định sản phẩm công nghệ. Nhờ đó, sinh viên có thể lựa chọn đúng thế mạnh, đúng sở thích và định hướng tương lai của mình.

Với nền tảng đào tạo ứng dụng, tư duy cập nhật công nghệ mới và môi trường học tập hiện đại, nhóm ngành Công nghệ tại HSU là lựa chọn phù hợp cho 2K8 muốn bước vào thế giới công nghệ bằng một hành trình học tập bài bản, thực tế và giàu cơ hội phát triển.

>>>Xem thêm:

Ngành công nghệ thông tin: Học gì, cơ hội việc làm và mức lương ra sao?

Tìm hiểu từ A–Z về ngành Trí tuệ nhân tạo (AI)

Ngành Kỹ thuật phần mềm là gì, ra trường làm gì, mức lương ra sao?

Ngành An ninh mạng là gì? Học ở đâu và cơ hội nghề nghiệp ra sao?

Nguồn: znews.vn