Nghiên cứu xếp hạng và năng lực học thuật mới của HSU

Trong bối cảnh giáo dục đại học bước vào một giai đoạn phát triển mới, nghiên cứu khoa học và năng lực học thuật ngày càng giữ vai trò quan trọng trong chiến lược của mỗi nhà trường. Với Đại học Hoa Sen (HSU), đây cũng là cơ sở để hướng đến những mục tiêu phát triển dài hạn và tiếp cận các chuẩn mực giáo dục đại học trong nước, khu vực và quốc tế.

Trong Kỷ yếu Hoa Sen 35 năm – Ký ức & Khát vọng, TS. Lê Văn Út – Phó Hiệu trưởng phụ trách nghiên cứu khoa học nhìn lại những định hướng mới trong nghiên cứu khoa học, phát triển năng lực học thuật và tiếp cận xếp hạng đại học. Từ đó, mở ra cách HSU từng bước xây dựng nội lực học thuật theo hướng thực chất, bền vững.

– Trích từ Kỷ yếu Hoa Sen 35 năm – Ký ức & Khát vọng.

Kỷ nguyên mới

Trong bối cảnh đất nước đã bước vào kỷ nguyên phát triển mới, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và giáo dục đại học được xác định là những động lực then chốt cho phát triển nhanh và bền vững. Các định hướng lớn từ Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia và Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, các cơ sở giáo dục đại học đang đứng trước yêu cầu phát triển mới: không chỉ thực hiện chức năng đào tạo nguồn nhân lực, mà còn phải trở thành chủ thể quan trọng trong nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo, chuyển giao tri thức và đóng góp thiết thực cho sự phát triển của quốc gia.

Cùng với đó, các quy định mới của pháp luật, đặc biệt là Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo, Luật Giáo dục đại học và các văn bản liên quan, đã tạo ra khung pháp lý quan trọng để các trường đại học phát triển theo hướng thực chất hơn, tự chủ hơn và có trách nhiệm giải trình cao hơn. Trong bối cảnh này, Trường Đại học Hoa Sen (HSU) xác định việc nâng cao năng lực học thuật, phát triển nghiên cứu khoa học và tham gia các bảng xếp hạng đại học không phải là những hoạt động rời rạc, mà là một phần trong chiến lược phát triển tổng thể của Nhà trường.

Mục tiêu mới của HSU

Đến năm 2030, HSU đặt mục tiêu phấn đấu thuộc nhóm 15 cơ sở giáo dục đại học hàng đầu Việt Nam, Top 150 Đông Nam Á, Top 500 châu Á và Top 1.200 thế giới. Đây là mục tiêu có tính thách thức cao, nhưng cũng là điểm tựa quan trọng để HSU phát triển toàn diện năng lực của một cơ sở giáo dục đại học theo đúng tinh thần của pháp luật hiện hành.

Theo đó, Nhà trường không chỉ tập trung vào đào tạo, mà còn chú trọng phát triển năng lực khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; bảo đảm chất lượng; xây dựng đội ngũ; mở rộng hợp tác trong và ngoài nước; và tạo ra những giá trị thiết thực cho người học, cộng đồng và xã hội.

Về đào tạo, HSU đã và đang phát triển các khung năng lực mới nhằm đáp ứng mục tiêu phát triển của Trường trong giai đoạn tới. Khung năng lực giảng viên được xây dựng để đội ngũ giảng viên không chỉ đáp ứng yêu cầu giảng dạy, mà còn tham gia hiệu quả vào nghiên cứu, đổi mới sáng tạo, hợp tác học thuật và phục vụ cộng đồng.

Đồng thời, khung năng lực tốt nghiệp của người học được định hướng trên cơ sở năng lực thực chất, khả năng thích ứng, tư duy sáng tạo và nhu cầu của thị trường lao động. Điều này giúp bảo đảm quá trình đào tạo không dừng ở việc truyền đạt tri thức, mà hướng đến phát triển con người toàn diện, có năng lực nghề nghiệp và năng lực học tập suốt đời.

Về nghiên cứu khoa học, HSU đã nghiên cứu, xây dựng và ban hành các chính sách, quy định mới phù hợp với cơ sở chính trị, cơ sở pháp lý và cơ sở khoa học trong kỷ nguyên mới của đất nước, đồng thời tiếp cận với các thông lệ quốc tế.

Các sản phẩm từ hoạt động nghiên cứu khoa học được phân định theo hai định hướng chính: nghiên cứu hàn lâm và nghiên cứu ứng dụng. Cách tiếp cận này cho phép Nhà trường vừa thúc đẩy công bố khoa học chất lượng cao, vừa khuyến khích các sản phẩm nghiên cứu có khả năng chuyển giao, ứng dụng và tạo giá trị thực tiễn.

Một điểm quan trọng trong chính sách nghiên cứu khoa học của HSU là việc xếp hạng sản phẩm khoa học trên cơ sở chất lượng, mức độ ảnh hưởng và giá trị đóng góp. Điều này giúp tránh tình trạng cào bằng trong đánh giá sản phẩm nghiên cứu, đồng thời tạo động lực để giảng viên, nhà khoa học và người học hướng đến các sản phẩm có giá trị cao hơn.

Trong các phương pháp đánh giá và xếp hạng ấn phẩm khoa học, HSU cũng từng bước đưa vào các chỉ số trắc lượng khoa học mới, với kỳ vọng hỗ trợ quá trình thẩm định khoa học chính xác, công bằng và bền vững hơn, trong bối cảnh một số chỉ số đo lường truyền thống không phải lúc nào cũng phản ánh đầy đủ chất lượng và tác động thực sự của công trình.

Đặc biệt, HSU nhấn mạnh định hướng phát triển nghiên cứu khoa học gắn với chuyển giao và tạo giá trị thực chất. Việc ban hành Quy định về danh mục sản phẩm chuyển giao từ các sản phẩm nghiên cứu khoa học thể hiện nỗ lực của Nhà trường trong việc biến kết quả nghiên cứu thành nguồn lực phát triển nội tại, phục vụ đào tạo, doanh nghiệp, cộng đồng và xã hội.

Nghiên cứu khoa học, vì vậy, không chỉ được nhìn nhận như một chỉ số thành tích, mà là một năng lực cốt lõi để xây dựng nội lực học thuật và năng lực cạnh tranh bền vững của HSU.

Cùng với thúc đẩy nghiên cứu, HSU đặc biệt chú trọng bảo đảm liêm chính nghiên cứu và tuân thủ đạo đức nghiên cứu. Đây là nền tảng không thể thiếu để phát triển khoa học hiệu quả, bền vững và có trách nhiệm. Một nền nghiên cứu mạnh không thể chỉ dựa trên số lượng công bố, mà phải được xây dựng trên dữ liệu trung thực, phương pháp nghiêm túc, chuẩn mực đạo đức và trách nhiệm giải trình học thuật.

Tiếp cận mục tiêu xếp hạng đại học trên cơ sở phát triển thực chất

Trong giai đoạn 5 năm tới, mục tiêu xếp hạng đại học có ý nghĩa rất hệ trọng đối với HSU. Tuy nhiên, chiến lược của Nhà trường không đặt xếp hạng như một mục tiêu tự thân. Xếp hạng được xem là công cụ quản trị và là hệ quy chiếu để Nhà trường rà soát, hoàn thiện và phát triển đầy đủ các mặt tối thiểu của một cơ sở giáo dục đại học theo quy định pháp luật và thông lệ quốc tế.

Với cách tiếp cận này, thành tựu xếp hạng nếu đạt được sẽ không phải là kết quả của các hoạt động ngắn hạn, mà là hệ quả tự nhiên của một chiến lược phát triển khoa học, tinh tế và bền vững. Khi HSU xây dựng được năng lực đào tạo thực chất, nghiên cứu khoa học có chất lượng, đội ngũ học thuật mạnh, dữ liệu minh bạch, quốc tế hóa hiệu quả và hệ sinh thái chuyển giao có giá trị, Nhà trường sẽ có nền tảng để bứt phá về chất lượng, đẳng cấp và vị thế trong giáo dục đại học Việt Nam, khu vực và thế giới.

Thực hiện: Huyền Đinh

Phòng Marketing – Truyền thông