Nhật Bản sau chiến tranh và sự thay đổi hướng tới tương lai 4.0

Sáng ngày 20/08, GS. Yoshinori (Yoshi) Fujikawa, trường Đại học Hitotsubashi ICS tại Tokyo (Nhật Bản) đã có buổi trò chuyện với sinh viên Hoa Sen về “Nhật Bản sau chiến tranh và sự thay đổi hướng tới tương lai 4.0”, nhân dịp viếng thăm và làm việc với BGH trường Đại học Hoa Sen.

Buổi thảo luận xoay quanh 3 nội dung chính: Bước ngoặt thần kỳ của nước Nhật Bản (the Miracle Years) sau Chiến tranh; Giai đoạn khủng hoảng ở thập niên 90 (the Lost Decade) ở Nhật Bản, Sự thay đổi để hướng tới tương lai trong giai đoạn toàn cầu hoá và nền Công nghiệp 4.0.

Trong bài trình bày, GS. Yoshi giới thiệu về những xu hướng toàn cầu hoá nổi bật. Chẳng hạn như vấn đề ô nhiễm môi trường, xu hướng dân số thế giới, sự trỗi dậy của các nền kinh tế phía Nam quả địa cầu (trong đó có Việt Nam), công nghệ trí tuệ nhân tạo, sự trỗi dậy của công nghệ tự động, rô bốt thay thế con người, v.v.. Qua đó, cung cấp cho sinh viên cái nhìn tổng quan về cơ hội & thách thức, chuẩn bị cho mình hành trang trong tương lai.

GS.Yoshi sử dụng đất nước Nhật Bản như một ví dụ mẫu, thông qua đó sinh viên có thể tự đánh giá, so sánh giữa Việt Nam và Nhật Bản. Ông chia sẻ về những khó khăn, thử thách mà Nhật Bản đang phải trải qua trong năm 2019 và một trong những khó khăn lớn nhất đó chính là tỉ lệ người cao tuổi đang chiếm số đông tại Nhật Bản.

Theo số liệu của ông, hơn 30% dân số Nhật Bản là người già trên 65 tuổi. Tỉ lệ người cao tuổi, người nghỉ hưu nhiều nhiều tương đương với việc thiếu hụt lao động, giảm đi nguồn thu nhập. Trong khi đó, số người chưa đến độ tuổi lao động chiếm tỉ lệ thấp, chính phủ phải chi tiêu nhiều để phục vụ cho các hoạt động phúc lợi xã hội như giáo dục, y tế, …. Ông đặt ra câu hỏi cho chính đất nước của mình: “Làm sao để duy trì đời sống của người dân?”.

GS. Yoshi nghiên cứu chủ yếu về đề tài “Innovation in Industry Age 4.0”. Ông đề cập khái niệm “Service Management: Value Co-Creation with Customers is Key to success in digital age” (tạm dịch: Xây dựng chuỗi giá trị giá tăng cùng khách hàng là mấu chốt để thành công trong thời đại công nghệ). Nghiên cứu của ông chính là giúp xác định giá trị đúng của những công ty unicorns thời nay như Uber, Airbnb, Tesla… Trong thời đại công nghệ 4.0, theo ông, giá trị công ty không nằm ở chỗ chất lượng sản phẩm cụ thể, mà nằm ở chất lượng dịch vụ khách hàng (Manufacturing becomes service and service becomes a product).